สหรัฐฯ-ญี่ปุ่นแทรกแซงตลาดร่วมกันพยุงเงินเยน หลังอ่อนค่าสุดในรอบ 40 ปี

สหรัฐอเมริกาและญี่ปุ่นดำเนินมาตรการแทรกแซงค่าเงินเยนร่วมกันเป็นครั้งแรกนับตั้งแต่ปี 1998 ด้วยการเข้าซื้อเยนเพื่อสกัดการอ่อนค่ารุนแรง แม้เงินเยนจะแข็งค่าขึ้นช่วงสั้น ๆ แต่ต่อมากลับมาอ่อนลงอีก การแทรกแซงเกิดขึ้นในวันที่ 30-31 กรกฎาคม หลังเงินเยนแตะระดับต่ำสุดในรอบ 40 ปีใกล้ 164 เยนต่อดอลลาร์ กระทรวงการคลังญี่ปุ่นและกระทรวงการคลังสหรัฐฯ เข้าดำเนินการเพื่อหยุดการร่วงลงอย่างรวดเร็ว โดยส่วนของญี่ปุ่นเพียงฝ่ายเดียวถูกประเมินว่ามีมูลค่าราว 5.9 หมื่นล้าน-8.5 หมื่นล้านดอลลาร์ แนวทางปฏิบัติในการแทรกแซงครั้งนี้คือ ญี่ปุ่นเข้าซื้อเยนในปริมาณมาก ขณะที่กระทรวงการคลังสหรัฐฯ ขายเงินยูโรเพื่อนำมาซื้อเยน รัฐมนตรีคลังญี่ปุ่น ซัตสึกิ คาตายามะ และรัฐมนตรีคลังสหรัฐฯ สก็อตต์ เบสเซนต์ ออกมายืนยันต่อสาธารณะ และประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ก็ระบุถึงการมีส่วนร่วมของสหรัฐฯ เช่นกัน หลังปฏิบัติการ เงินเยนแข็งค่ามาอยู่ราว 155 เยนต่อดอลลาร์ แต่เมื่อถึงกลางเดือนสิงหาคม เงินเยนค่อย ๆ อ่อนกลับเข้าสู่กรอบประมาณ 158-160 เยนต่อดอลลาร์ สาเหตุที่เงินเยนยังอ่อนค่า ธนาคารกลางสหรัฐฯ (Fed) คงอัตราดอกเบี้ยในระดับสูง ขณะที่ธนาคารกลางญี่ปุ่น (BOJ) ยังคงนโยบายดอกเบี้ยต่ำเป็นประวัติการณ์ ส่วนต่างดอกเบี้ยดังกล่าวเอื้อให้กลยุทธ์ "แคร์รีเทรด" ทำกำไรได้ โดยนักลงทุนกู้เงินเยนต้นทุนต่ำไปลงทุนในสินทรัพย์ดอลลาร์ที่ให้ผลตอบแทนสูงกว่า อีกด้านหนึ่ง ต้นทุนการนำเข้าพลังงานของญี่ปุ่นเพิ่มขึ้นท่ามกลางความตึงเครียดทางภูมิรัฐศาสตร์ในตะวันออกกลาง และญี่ปุ่นนำเข้าน้ำมันและก๊าซธรรมชาติเกือบทั้งหมด ทุกการซื้อน้ำมันดิบจากต่างประเทศหมายถึงเงินเยนไหลออกมากขึ้น กดดันค่าเงินอย่างต่อเนื่อง ภาพสะท้อนจากอดีตและประเด็นที่ต้องจับตา ครั้งล่าสุดที่วอชิงตันและโตเกียวแทรกแซงร่วมกันเพื่อพยุงเงินเยนคือปี 1998 ในช่วงวิกฤตการเงินเอเชีย คาตายามะและเบสเซนต์ส่งสัญญาณว่าพร้อมดำเนินการอีก หากสถานการณ์เลวร้ายลง ทางเลือกสำคัญคือ BOJ อาจปรับขึ้นอัตราดอกเบี้ยเพื่อลดส่วนต่างกับสหรัฐฯ ทำให้แคร์รีเทรดไม่น่าดึงดูด ผู้ว่าการ BOJ คาซูโอะ อูเอดะ แสดงท่าทีระมัดระวังต่อการคุมเข้มนโยบายการเงิน แต่หากเงินเยนอ่อนค่าเรื้อรัง อาจทำให้ธนาคารกลางจำเป็นต้องขยับ แรงจูงใจของสหรัฐฯ ในการเข้าร่วมครั้งนี้ไม่ได้จำกัดอยู่แค่การบริหารความสัมพันธ์พันธมิตร ทว่าเจ้าหน้าที่กระทรวงการคลังสหรัฐฯ กังวลว่า หากเงินเยนทรุดตัวแบบไร้ระเบียบ อาจลุกลามกระทบตลาดพันธบัตรรัฐบาลสหรัฐฯ และสภาพคล่องการระดมทุนทั่วโลก