Bộ Tài chính Mỹ đề xuất khung quy định phát hành stablecoin theo Đạo luật GENIUS

Bộ Tài chính Mỹ đã công bố dự thảo quy định triển khai Tiêu đề III của Đạo luật GENIUS nhằm siết quản lý stablecoin thanh toán. Điểm then chốt của đề xuất là xác định stablecoin được "phát hành tại Mỹ" không phải khi token được tạo ra về mặt kỹ thuật, mà tại thời điểm token được chuyển lần đầu cho người dùng — khi một chủ thể khác có quyền sử dụng, chuyển nhượng hoặc quy đổi tài sản. Thông báo xây dựng quy định (NPRM) tập trung trả lời các câu hỏi ai được phát hành stablecoin thanh toán tại Mỹ, ở đâu, theo điều kiện nào, và khi nào stablecoin có thể được cung cấp cho người dùng tại Mỹ. Theo luật, việc phát hành stablecoin thanh toán tại Mỹ nhìn chung bị cấm nếu không có giấy phép liên bang hoặc bang phù hợp. Đạo luật GENIUS dự kiến có hiệu lực từ ngày 18/01/2027. Dự thảo cũng nêu cơ chế "đặt lại" phát hành: khi token được trả về cho tổ chức phát hành, trạng thái phát hành trước đó coi như được reset. Nếu doanh nghiệp chuyển token đó cho một người khác lần nữa, giao dịch này sẽ được xem là một lần phát hành mới. Về phạm vi lãnh thổ, một đợt phát hành sẽ bị coi là diễn ra tại Mỹ nếu, tại thời điểm chuyển lần đầu, tổ chức phát hành đặt tại Mỹ hoặc người nhận đặt tại Mỹ. Với cá nhân, yếu tố quyết định là vị trí thực tế, không phải quốc tịch. Ví dụ, công dân Mỹ đang ở nước ngoài nhận token sẽ không bị xem là "người ở Mỹ" tại thời điểm nhận. Bộ Tài chính cũng đưa ví dụ: nếu một tổ chức phát hành nước ngoài không đáp ứng điều kiện hoạt động tại Mỹ chuyển stablecoin cho một công dân Mỹ đang ở nước ngoài, thì không bị coi là phát hành tại Mỹ. Với doanh nghiệp, tiêu chí khác hơn: chỉ cần công ty đăng ký tại Mỹ hoặc có trụ sở kinh doanh chính tại Mỹ thì được xem là "đặt tại Mỹ". Stablecoin nước ngoài vẫn có cửa vào thị trường Mỹ Đạo luật GENIUS không đóng cửa hoàn toàn với stablecoin nước ngoài. Bộ Tài chính đề xuất cho phép tổ chức phát hành nước ngoài hoạt động tại Mỹ nếu đáp ứng yêu cầu tại Mục 18(a), bao gồm chịu sự giám sát tại quốc gia sở tại mà Bộ Tài chính đánh giá là tương đương với chế độ của Mỹ, đồng thời đăng ký với Văn phòng Kiểm soát Tiền tệ Mỹ (OCC). Dự thảo cũng thiết kế cơ chế bảo vệ trách nhiệm trong trường hợp token vô tình đến tay người dùng tại Mỹ. Một doanh nghiệp có thể chứng minh mình không phát hành tại Mỹ nếu: (i) bản thân đặt ngoài Mỹ; (ii) có cơ sở hợp lý để tin rằng người nhận ở ngoài Mỹ; (iii) thực sự áp dụng quy trình xác minh vị trí người dùng; và (iv) không quảng cáo hay xúc tiến stablecoin tại thị trường Mỹ. Các biện pháp xác minh có thể gồm dữ liệu thu thập khi mở tài khoản, kiểm tra địa chỉ IP, định vị thiết bị, cam kết theo hợp đồng, và giám sát giao dịch. Bộ Tài chính chưa ấn định một bộ biện pháp bắt buộc cụ thể và đang lấy ý kiến thị trường. Sàn giao dịch và nhà tạo lập thị trường có thể bị quy trách nhiệm Một phần của NPRM đề cập khái niệm "tham gia vào phát hành trái phép", theo đó trách nhiệm không chỉ dừng ở tổ chức phát hành trực tiếp. Trong một số tình huống, doanh nghiệp có thể bị coi là bên tham gia nếu thực hiện các hoạt động như: cung cấp dịch vụ quy đổi (redemption) stablecoin; điều phối các bước then chốt của quá trình phát hành; tìm nguồn người mua đầu tiên; mint token; làm nhà tạo lập thị trường trong giai đoạn phân phối ban đầu; phân phối token cho nhóm người mua đầu tiên; hoặc giúp tài sản đi vào thị trường thứ cấp. Ví dụ, một sàn thực hiện phân phối ban đầu của stablecoin ngay sau một đợt phát hành trái phép có thể bị xem là tham gia hành vi phát hành trái phép. Ngược lại, giao dịch thông thường của token đã phát hành từ lâu thường không thuộc phạm vi quy định này, dù vẫn có thể chịu các yêu cầu khác của Đạo luật GENIUS. Airdrop, bridge và ví tự lưu ký Dự thảo cũng mở rộng sang các hình thức phân phối không chuẩn. Airdrop miễn phí có thể bị coi là một đợt phát hành: nếu tổ chức phát hành tạo stablecoin miễn phí và chuyển cho người dùng tại Mỹ, Bộ Tài chính đề xuất xem đó là phát hành tại Mỹ, không cần có giao dịch bán. Cơ quan này cũng để ngỏ câu hỏi liệu airdrop như vậy có bị xem là "chào bán" hay không. Ngoài ra, Bộ Tài chính đang xin ý kiến về cơ chế hoạt động của bridge và stablecoin bọc (wrapped). Hiện dự thảo chưa quy định rằng mọi lần chuyển token qua bridge mặc nhiên tạo ra một đợt phát hành mới. Thay đổi đối với các sàn crypto và nhà cung cấp dịch vụ Một số hạn chế với nhà cung cấp dịch vụ tài sản số sẽ áp dụng muộn hơn. Từ ngày 18/07/2028, các doanh nghiệp này nhìn chung sẽ không được chào bán hoặc bán stablecoin thanh toán cho người ở Mỹ nếu token không do tổ chức phát hành có giấy phép phát hành. Với stablecoin nước ngoài, một phần yêu cầu sẽ áp dụng sớm từ ngày 18/01/2027. Nhà cung cấp dịch vụ sẽ không được chào bán hoặc cung cấp tại Mỹ stablecoin của tổ chức phát hành nước ngoài nếu không có năng lực kỹ thuật để tuân thủ các yêu cầu hợp pháp của Mỹ và không đồng ý tuân thủ. Nội dung này bao gồm khả năng thực thi các lệnh hợp pháp liên quan đến token. Bộ Tài chính nêu rõ các chức năng smart contract cho phép đóng băng, thu giữ hoặc đốt tài sản. Dự thảo chưa đặt ra yêu cầu bắt buộc kiểm toán kỹ thuật đối với các chức năng này. Sàn có thể dựa vào tuyên bố từ tổ chức phát hành nước ngoài, nhưng phải tiến hành thẩm định (due diligence) trước. Nếu doanh nghiệp biết hoặc có căn cứ đáng kể để tin rằng tuyên bố đó sai, họ sẽ không được phép dựa vào tuyên bố. Các phương án điều chỉnh tiếp theo đang được cân nhắc Bộ Tài chính cho biết đang xem xét cách tiếp cận nghiêm khắc hơn, theo đó mọi trường hợp phát hành hoặc bán cho một "người ở Mỹ" đều bị coi là vi phạm, bất kể tổ chức phát hành hay nền tảng có biết vị trí người dùng hay không. Nếu áp dụng, việc có quy trình xác minh đầy đủ chủ yếu ảnh hưởng đến trách nhiệm hình sự. Cơ quan này cũng cân nhắc một phương án tương tự cơ chế Regulation S cho các giao dịch ngoài Mỹ: cho phép doanh nghiệp nước ngoài hoạt động nếu giao dịch thực sự diễn ra ngoài lãnh thổ và không kèm hoạt động tiếp thị nhắm mục tiêu vào Mỹ. Ngoài ra, Bộ Tài chính đang lấy ý kiến về khả năng áp dụng cơ chế đơn giản hóa cho các giao dịch nhỏ. Ngưỡng 1 triệu USD mỗi năm được nêu như một lựa chọn tham khảo, chưa phải quy định đề xuất. Bộ Tài chính Mỹ sẽ nhận ý kiến góp ý trong 60 ngày kể từ khi NPRM được đăng trên Federal Register. Trước đó, thị trường cũng ghi nhận thông tin Tether còn hai năm để đưa USDT đáp ứng các yêu cầu của Đạo luật GENIUS.