SEC Mỹ phê duyệt khuôn khổ tạm thời cho giao dịch onchain hạn chế với cổ phiếu Mỹ được token hóa

SEC Mỹ ngày 17/9 đã thông qua một khuôn khổ tạm thời cho phép giao dịch onchain ở phạm vi hạn chế đối với cổ phiếu Mỹ được token hóa. Theo lệnh của SEC, các "Tokenized Securities Venues" được hưởng cơ chế miễn trừ có điều kiện khỏi việc bị coi là "sàn giao dịch" theo định nghĩa của Đạo luật Giao dịch Chứng khoán (Exchange Act), qua đó mở ra một lộ trình có quản lý cho chứng khoán token hóa mà không cần sửa ngay các quy tắc thị trường rộng hơn. SEC cho biết các nền tảng này có thể triển khai giao dịch theo cơ chế cấp quyền (permissioned) thông qua automated market makers (AMM) và các liquidity pool đã được phê duyệt, đồng thời thiết lập tiêu chuẩn tiếp cận cho người tham gia. Cơ quan quản lý áp trần đối với số lượng mã được giao dịch và khối lượng giao dịch. Mỗi nền tảng phải xác minh rằng cổ phiếu token hóa mang đầy đủ các quyền tương đương cổ phiếu thuộc National Market System, bao gồm quyền lợi kinh tế và quyền quản trị gắn với chứng khoán cơ sở. Chủ tịch Paul Atkins nhận định khuôn khổ này cho phép giao dịch ở mức giới hạn trong khi Ủy ban cân nhắc các bước điều tiết tiếp theo. SEC cũng bổ sung cơ chế bảo vệ tổ chức phát hành trong trường hợp token hóa bởi bên thứ ba: trước khi niêm yết token do một bên không liên quan tạo ra, nền tảng phải thông báo cho tổ chức phát hành cổ phiếu cơ sở và tạo cơ hội để bên này phản đối. Điều kiện này giúp doanh nghiệp niêm yết có vai trò trực tiếp khi cổ phiếu của họ bị bên thứ ba token hóa. Về yêu cầu kỹ thuật, các smart contract do nền tảng sử dụng phải công khai và có thể kiểm toán. SEC đồng thời yêu cầu triển khai trên các sổ cái phân tán công khai, không cần cấp quyền (public, permissionless distributed ledgers). Theo ông Atkins, SEC sử dụng thẩm quyền miễn trừ hiện có theo Điều 36(a)(1) của Exchange Act, cho phép miễn trừ có điều kiện hoặc vô điều kiện khi phục vụ lợi ích công và bảo vệ nhà đầu tư. Lệnh này thiết kế hai nhóm miễn trừ tạm thời: (1) áp dụng cho các nền tảng vốn có thể đáp ứng định nghĩa "sàn giao dịch" theo Exchange Act; (2) áp dụng cho một số nhà cung cấp thanh khoản sử dụng vốn tự doanh trong các pool AMM được phê duyệt, qua đó được miễn trừ có điều kiện khỏi định nghĩa pháp lý về "dealer". SEC nhấn mạnh không đình chỉ các quy định liên bang về chống gian lận và chống thao túng. Các quy định này tiếp tục áp dụng đối với hoạt động chứng khoán thực hiện theo cơ chế miễn trừ. Ủy viên Mark Uyeda cho biết minh bạch giao dịch là điều kiện trọng tâm. Các nền tảng phải công bố dữ liệu giao dịch tính theo USD theo định kỳ, gồm giá, khối lượng, thời điểm, địa chỉ pool, quy mô pool cuối ngày và khối lượng theo ngày. Theo ông, các thông tin này hỗ trợ giám sát và phục vụ đánh giá chính sách trong tương lai. Lệnh của SEC cũng gắn giao dịch chứng khoán token hóa với cơ chế dừng giao dịch của thị trường truyền thống. Tokenized Securities Venue phải dừng giao dịch khi sàn niêm yết chính tạm dừng giao dịch đối với cổ phiếu cơ sở. Ngoài ra, các nền tảng phải công bố thông tin về vận hành, hoạt động giao dịch và hoạt động của bên liên kết; đáp ứng yêu cầu về sổ sách hồ sơ, biện pháp an toàn công nghệ và phối hợp khi xảy ra dừng giao dịch. Khuôn khổ này nối tiếp định hướng ông Atkins đề cập trước đó. Ngày 18/2, ông nói SEC đang xem xét cho phép giao dịch chứng khoán token hóa ở mức giới hạn thông qua AMM và mô tả đây là giải pháp tạm thời trong lúc xây dựng quy tắc dài hạn. SEC cũng thu thập ý kiến ngành thông qua Crypto Task Force trong năm 2026, với quan điểm trái chiều: các ý kiến từ Securities Industry and Financial Markets Association cảnh báo miễn trừ quá rộng có thể làm phân mảnh thị trường và tạo ra "regulatory arbitrage", trong khi một số bên khác ủng hộ miễn trừ giới hạn kèm trần và yêu cầu công bố thông tin. Lệnh cuối cùng áp dụng các ràng buộc về tiếp cận, khối lượng, tổ chức phát hành, báo cáo dữ liệu và công nghệ. Theo SEC, cơ chế miễn trừ sẽ hết hiệu lực sau 5 năm kể từ ngày công bố. Ủy ban cũng kêu gọi công chúng góp ý về các điều chỉnh tiềm năng và các bước điều tiết tiếp theo. Ông Uyeda đề nghị người góp ý cung cấp dữ liệu, nghiên cứu tình huống, phân tích sự cố và bằng chứng vận hành từ môi trường thực hoặc thử nghiệm, nhằm định hình các quy tắc sau này đối với chứng khoán token hóa và hạ tầng thị trường onchain. SEC mô tả đây là một phép thử thị trường có kiểm soát, không phải miễn trừ chung cho mọi cổ phiếu token hóa. Các điều kiện của khuôn khổ gắn token với quyền của tổ chức phát hành, cơ chế dừng giao dịch của thị trường sơ cấp và các biện pháp bảo vệ theo luật chứng khoán liên bang, qua đó giúp cơ quan quản lý thu thập dữ liệu vận hành mới. Mốc tiếp theo là lệnh sẽ được đăng trên Federal Register. Từ đó, các bên tham gia thị trường có thể theo dõi quá trình lấy ý kiến và các hướng dẫn của SEC dành cho các Tokenized Securities Venues trong tương lai. Nội dung này chỉ nhằm cung cấp thông tin, không phải tư vấn tài chính, đầu tư hay pháp lý. Các cơ chế miễn trừ và quy định chứng khoán vẫn chịu điều kiện của SEC, có thể được sửa đổi và tiếp tục được xây dựng quy tắc trong tương lai.