Mỹ, Nhật Bản và Hàn Quốc phối hợp can thiệp tiền tệ quy mô lớn nhằm ổn định thị trường

Tác giả gốc: Li Jia | Nguồn: Wall Street Journal Tuần này, Mỹ, Nhật Bản và Hàn Quốc đã triển khai đợt can thiệp thị trường ngoại hối phối hợp lớn nhất trong gần ba thập kỷ, nhằm chặn đà suy yếu của đồng yên và đồng won. Động thái cũng được nhìn nhận là bước đi quan trọng của Washington để ổn định thị trường tài chính tại hai đồng minh chủ chốt ở châu Á và hạn chế rủi ro lan truyền. Chiến dịch tập trung vào hai đồng tiền chủ chốt của khu vực là JPY và KRW. Nhật Bản và Hàn Quốc hỗ trợ nội tệ bằng cách bán USD. Phía Mỹ tham gia theo kênh "phi USD": bán euro và mua yên, qua đó giảm áp lực lên JPY mà không tạo thêm sức ép lên đồng bạc xanh. Áp lực thị trường tại Nhật và Hàn vẫn kéo dài. Tại Hàn Quốc, chỉ số KOSDAQ rơi xuống mức thấp nhất kể từ tháng 10/2022, nhóm công nghệ điều chỉnh rõ rệt. Yên và won suy yếu so với USD làm dấy lên lo ngại rằng nếu nội tệ tiếp tục mất giá, các tài sản châu Á có thể chịu hiệu ứng dây chuyền. Vì vậy, thị trường xem đợt phối hợp lần này không chỉ để "neo" tỷ giá mà mang tính chất hỗ trợ, hướng trực tiếp tới ổn định tài sản tài chính của Nhật và Hàn. Nhật Bản và Hàn Quốc giữ vai trò quan trọng trong chuỗi cung ứng bán dẫn và AI do Mỹ dẫn dắt. Ổn định kỳ vọng tỷ giá và tâm lý thị trường tại hai nước được cho là giúp giảm nguy cơ bất ổn tài chính lan sang chuỗi cung ứng công nghệ và cả thị trường Mỹ. Đây là lần đầu trong nhiều năm ba bên cùng can thiệp thị trường FX, khiến yên và won tăng mạnh. Financial Times cho biết ngày 31/7, Bộ Tài chính Mỹ thông qua Ngân hàng Dự trữ Liên bang New York đã thuê Goldman Sachs và Morgan Stanley bán euro, mua yên, đánh dấu lần can thiệp trực tiếp đầu tiên của Mỹ vào thị trường yên trong gần 30 năm. Trước đó, Nhật Bản được cho là đã can thiệp ngày 30/7, chi khoảng 8,45 nghìn tỷ yên (khoảng 52,8 tỷ USD) chỉ trong một ngày. Reuters đưa tin cùng ngày, cơ quan ngoại hối Hàn Quốc cũng hiếm hoi vào thị trường bán USD, kéo won tăng 2% trong phiên và lên mức cao nhất trong 9 tháng. Nhờ phối hợp ba bên, USD/JPY nhanh chóng giảm từ trên 162 về vùng 157–159, rời xa mức yếu nhất của yên trong 40 năm. Thứ trưởng Tài chính Hàn Quốc Moon Jisung nói Seoul đang phối hợp chặt chẽ với Mỹ và Nhật. Thứ trưởng Tài chính Nhật phụ trách đối ngoại Atsushi Mimura cũng nhận định sự hỗ trợ từ Mỹ "không chỉ dừng ở khía cạnh tinh thần". Việc Mỹ trực tiếp tham gia hỗ trợ yên được coi là tín hiệu chính sách nổi bật nhất. Khác với các giai đoạn trước chủ yếu dựa vào cảnh báo bằng lời, lần này Washington hiếm hoi hành động thông qua giao dịch thực. Theo Financial Times dẫn nguồn thạo tin, Fed New York thực hiện bán euro/mua yên qua Goldman Sachs và Morgan Stanley. Trước khi vào thị trường, Bộ Tài chính Mỹ đã phát tín hiệu khả năng can thiệp với một số định chế Phố Wall và duy trì liên lạc với Ngân hàng Trung ương châu Âu. Trong hai ngày liền trước khi can thiệp, Fed New York phát đi tín hiệu kỹ thuật. Thứ Năm, cơ quan này tiến hành "rate check" với cặp USD/JPY, hỏi các nhà tạo lập thị trường về mức giá có thể giao dịch mà chưa lập tức đặt lệnh. Thứ Sáu, họ chuyển sang "rate check" với EUR/JPY. Thị trường thường coi "rate check" là bước đệm cho can thiệp chính thức. Bank of America Securities cho rằng "exchange rate check" là công cụ mới Bộ Tài chính Mỹ dùng trong năm nay, nằm giữa cảnh báo bằng lời và can thiệp bằng tiền thật, cho phép nhà hoạch định chính sách phát tín hiệu mà chưa cần triển khai vốn. Dù vậy, chiến lược gia FX Alex Cohen lưu ý nếu không có hành động cụ thể nối tiếp, thị trường vẫn có thể kiểm tra lại mức độ đáng tin của định hướng chính sách. Điểm đáng chú ý là Fed New York chọn tác động qua EUR/JPY thay vì USD/JPY. Nhiều nhà phân tích cho rằng Mỹ muốn tác động qua kênh tiền tệ không dùng USD để giảm áp lực giảm giá của yên mà tránh tạo thêm lực lên USD. Nhật Bản vốn đã nhiều lần can thiệp mạnh vào thị trường. Theo dữ liệu chính thức và ước tính thị trường, ngày 30/7 Tokyo sử dụng khoảng 8,45 nghìn tỷ yên (khoảng 52,8 tỷ USD) để hỗ trợ yên, nối tiếp giai đoạn can thiệp tổng cộng khoảng 11,7 nghìn tỷ yên trong tháng 4–5 năm nay. Một số quan điểm cho rằng mục tiêu của Mỹ không chỉ là tỷ giá mà là ổn định tài sản tại các đồng minh "AI". Chiến lược gia Michael Hartnett của Bank of America nhận định đợt phối hợp Mỹ–Nhật–Hàn mang dáng dấp một "Price Keeping Operation" (PKO) trong kỷ nguyên AI, nhằm ngăn áp lực tiếp diễn lên tài sản của Nhật, Hàn và các đối tác trong chuỗi cung ứng AI. Theo Hartnett, Mỹ muốn giảm ba nhóm rủi ro: (1) ngăn yên giảm quá nhanh khiến lợi suất trái phiếu chính phủ Nhật tăng vọt; (2) hạn chế căng thẳng tài chính lan sang các thị trường châu Á như Nhật và Hàn; (3) giảm tác động của dòng vốn biến động mạnh lên thị trường trái phiếu Mỹ. Tại Hàn Quốc, áp lực đã gia tăng rõ rệt khi KOSDAQ xuống mức thấp nhất kể từ tháng 10/2022, cổ phiếu các công ty chứng khoán lớn tiếp tục điều chỉnh. Trong khi đó, cơn sốt đầu tư AI chưa có dấu hiệu hạ nhiệt. Dữ liệu của Bank of America cho thấy các ETF bán dẫn thu hút khoảng 53 tỷ USD dòng tiền vào từ đầu năm, khi nhà đầu tư tiếp tục đặt cược vào tăng trưởng dài hạn của chuỗi cung ứng AI dù chỉ số Philadelphia Semiconductor Index (SOX) gần đây giảm. Hartnett cho rằng các đợt can thiệp phối hợp xuất hiện đúng lúc thị trường điều chỉnh có thể là tín hiệu những giao dịch sử dụng đòn bẩy cao trước đây đang đi tới giai đoạn kết thúc. Dù vậy, trọng tâm chính sách hiện nghiêng về kiểm soát biến động thay vì đảo chiều xu hướng thông qua các biện pháp bơm thanh khoản.