SEC đề xuất Reg CA: khung huy động vốn bằng token cho tài sản số

SEC vừa công bố dự thảo một khung quản lý mà cách đây ba năm gần như không tưởng: mở ra lộ trình có cấu trúc để các dự án crypto bán token cho công chúng mà không phải đi hết quy trình đăng ký chứng khoán đầy đủ. Đề xuất mang tên Regulation Crypto Assets (Reg CA), được đưa ra ngày 18/8, đánh dấu bước chuyển lớn nhất trong cách Mỹ nhìn nhận hoạt động huy động vốn bằng token kể từ khi SEC trong nhiều năm liên tục siết và làm suy yếu mô hình ICO từng dẫn dắt cơn sốt crypto năm 2017. Reg CA thiết kế hai cơ chế miễn trừ riêng cho các dự án muốn gọi vốn thông qua bán token. Thứ nhất là miễn trừ "startup" dùng một lần, cho phép huy động tối đa 5 triệu USD trong thời hạn tối đa bốn năm. Thứ hai là miễn trừ "fundraising" mang tính lặp lại, cho phép huy động tối đa 75 triệu USD trong bất kỳ giai đoạn 12 tháng nào, kèm các tầng yêu cầu công bố thông tin; các đợt huy động lớn hơn phải có báo cáo tài chính đã kiểm toán. Điểm được xem là tác động mạnh nhất trong dự thảo là cơ chế "safe harbor" có điều kiện. Theo đó, một số tài sản số có thể được phân loại lại thành không phải chứng khoán khi các nỗ lực quản trị của bên phát hành ban đầu đã hoàn tất hoặc chấm dứt. Sau làn sóng ICO năm 2017, SEC triển khai chiến dịch thực thi kéo dài nhiều năm, khiến hàng chục dự án đối mặt với kiện tụng, lệnh ngừng và chấm dứt, cùng các biện pháp xử phạt. Reg CA được xây dựng trên nền tảng hướng dẫn diễn giải mà SEC ban hành tháng 3/2026, trong đó bắt đầu phân loại tài sản số theo cách cụ thể hơn. Dự thảo mới biến công việc phân loại đó thành các con đường huy động vốn có thể áp dụng trong thực tiễn. Reg CA cũng xuất hiện trong bối cảnh nỗ lực lập pháp tại Quốc hội bị đình trệ. CLARITY Act, dự luật hướng tới thiết lập các phân định tương tự giữa chứng khoán và không phải chứng khoán trong lĩnh vực crypto, đã không tiến xa trong quy trình lập pháp. Một số quan sát viên gọi kịch bản này là "ICO 2.0", dù sự tương đồng chỉ ở mức nhất định. Các yêu cầu công bố thông tin của Reg CA, gồm báo cáo theo nguyên tắc và cơ chế chống gian lận, nhằm tránh lặp lại tình trạng "mạnh ai nấy làm" của năm 2017. Cấu trúc theo tầng là điểm then chốt: dự án huy động 2 triệu USD theo miễn trừ startup sẽ chịu nghĩa vụ khác với dự án tìm cách huy động 75 triệu USD theo miễn trừ fundraising. Các đợt huy động lớn đòi hỏi kiểm toán và công bố chi tiết hơn về vận hành. Thời hạn lấy ý kiến công chúng kéo dài đến ngày 20/10/2026.